RADAR+ Online

Word Abonnee

GettyImages-530020545.jpg

Herfstwandeltochten

Paddenstoelen, bomen in de bontste kleuren, een geelgoud zonnetje. Het najaar is hét wandelseizoen. We vroegen aan
vijf wandelexperts: waar moeten we naartoe?

bestelnu0618

1. Groene Wisselwandeling Zandvoort, Amsterdamse Water­leiding­-duinen (16 km).

De bronsttijd is een van de attracties van de herfst. En daarvoor is deze wandeling meer dan geschikt. De Amsterdamse Waterleidingduinen bulken van de damherten, die het vanaf half oktober tot begin november op hun heupen krijgen. Om indruk te maken op de dames slaan de mannetjes met hun enorme geweien aan het vechten. En ze burlen; een indrukwekkend geluid dat het midden houdt tussen brullen en loeien. De route komt even voor de helft langs een plek met een oorlogs­monument, waar het tijdens de bronst spitsuur is. Ben je net te laat voor het spektakel? Geen nood. Het is sowieso leuk om tijdens deze wandeling zo veel herten te zien. Hoewel Zandvoorters daar anders over denken; er is sprake van een flinke overpopulatie en de dieren vreten daar de tuinen leeg. Daarom is om een flink deel van het gebied een hek gezet. Verder heb je kans oog in oog te komen met ­vossen, die zo tam zijn dat wandelaars ­uitdrukkelijk wordt verzocht ze niet te voeren. In de herfst zijn de Amsterdamse Waterleiding­duinen ook nog eens een herberg voor trek­vogels. Eén grote openbare dierentuin dus, en dan ook nog eens van een enorme schoonheid. Die ­volgens de kenners in het najaar optimaal is. Na open duingebied, doodstil bos en ­enkele ­meertjes maak je een stevige klim over een duinen­rij en ga je over een stuk naaktstrand. De kans dat je daar nog ­blote zoogdieren aantreft is klein. Het hoogseizoen is immers voorbij. Dat maakt het laatste stukje door Zandvoort-city – terug naar het ­station – minder vermoeiend.
Info: wandelzoekpagina.nl. Op de site van Waternet staan kortere routes door het gebied. awd.waternet.nl. De toegang is niet gratis. Bij de ingang staat een kaartjesautomaat.

2. Goilberdingerpad: uiterwaarden Lek en buiten­gebied Culemborg (15 km).

Het beginpunt van deze route is op de dijk - met magistraal uitzicht over de Lek en ­uiterwaarden, waar alweer een paar decennia de natuur haar vrije gang mag gaan. Wie vroeg begint, ziet er met een beetje geluk in dit ­jaargetijde ­mysterieuze ­nevelen overheen hangen. Ook kun je ­melancholisch ­worden door de grote ­groepen ganzen die in V-formatie richting het zuiden dit gebied ­passeren. En voor ­liefhebbers van ­bijzondere horeca is deze route eveneens ­kaasje. Je kunt wat eten en drinken in twee fraaie ­voor­malige forten, waarvan Werk aan het Spoel bij de start staat. Kinderen kunnen hier geweldig ­klauteren en klimmen. Daarna ga je de polder in; vaak dwars door weilanden, want het Goilberdingen­pad is een Klompenpad. Daarvan zijn er in de ­provincies ­Gelderland en Utrecht inmiddels ruim ­honderd ontwikkeld. Deels gaan die dwars door het boeren­land, waarvan de ­eigenaren ­toestemming hebben gegeven tussen hun koeien door te ­kuieren. Je kunt de pech hebben de waakhond te treffen, en in natte periodes zware plateauzolen van klei te ontwikkelen. Die maken het ­behendig nemen van de houten overstaphekjes er niet ­makkelijker op. Maar verder geen klagen. Een oeroude binnen­dijk (13de-eeuws!) - met aan beide kanten bunkers uit de Tweede Wereld­oorlog - leidt je naar Fort ­Everdingen, waar ook eigen ­gebrouwen heavy herfstbier wordt geschonken. Daarna wacht het allerbeste deel van deze route: de grillige ­uiterwaarden van de Lek. Die ogen dit jaargetijde extra ruig.
klompenpaden.nl

3. Trage Tocht Oosterbeek landgoederen (12 km)

Rob Wolfs is professioneel routemaker, zijn fijnste wandeling is de Trage Tocht Oosterbeek landgoederen (12 km) Acht jaar geleden ben ik op eigen initiatief Trage Tochten gaan ontwikkelen. Mijn streven is dat die routes voor 90 procent over onverharde paden gaan. Weg van het asfalt, dat je met de ­hectiek van het dagelijkse leven associeert. Dat lukt lang niet altijd. Van de inmiddels 400 Trage Tochten in vijf provincies halen er maar dertig dat percentage. Deze route die vier Gelderse landgoederen aan elkaar knoopt, hoort daarbij. Mooier kan het dus ­eigenlijk niet. Ook een van mijn andere stokpaardjes komt aan bod. Ik houd van de overgangen van land naar zee, en van bos naar ­boerenland – omdat je dan het meest ziet. En variatie is er volop in dit landschap met historische grandeur. De tocht voert onder meer langs de bosranden van de landgoederen Lichtenbeek en Mariëndaal, over velden en akkers en beuken- en berkenlanen. Die zijn in het najaar door de herfstkleuren imposant. Omdat je ten noorden van Arnhem al in het stuwwallengebied van de ­Veluwe zit, is het een beetje stijgen en dalen over de licht ­glooiende stuwwallen met mooie vergezichten. Vlak ­voordat je weer terugkomt op station Oosterbeek passeer je nog de ­Airborne-begraafplaats, waar 1750 geallieerde militairen liggen. Van een heel andere orde, maar zeer indrukwekkend. Wandelkaart, routebeschrijving en GPS-track vind je op: wandelpagina.nl.

4. ’s-Gravelandse Buitenplaatsen (17 of 14 km)

Flip van Doorn is schrijver van De eerste wandelaar over het opkomend wandeltoerisme in Nederland, hij wandelt graag langs de ’s-Gravelandse Buitenplaatsen (17 of 14 km). Ik ben in de buurt van ’s-Graveland opgegroeid, en had een schoolvriendje dat op het terrein van een van de buitenplaatsen woonde. Toen ik daar als kind speelde, had ik natuurlijk geen besef van hoe bijzonder deze omgeving is. Dat is pas later gekomen. Het Noord-Hollandse dorp ligt op een uitloper van de Utrechtse Heuvelrug, op de grens van twee totaal verschillende land­schappen. Aan de ene kant heb je het veenweidegebied met grasland en waterplassen, en aan de andere ­glooiende bossen en heidevelden. Er liggen wel een stuk of tien buitenplaatsen, waarvan de tuinen en parken zijn aangelegd in Engelse landschapsstijl. Met vijverpartijen, theekoepels en zelfs nog een ijskelder, voorloper van de ijskast. ­Opvallend is ook de grote verscheidenheid aan bomen; ­sommige zijn wel een paar honderd jaar oud. Door de ­afwisseling van bos en open landschap zie je de herfstkleuren optimaal. Het geel, oranje, bruin dat de groene weilanden omzoomt, vind ik bijna landschapskunst. Al die landhuizen die je onderweg tegenkomt, zijn er in de Gouden Eeuw door rijke Amsterdammers neergezet, en waren privébezit. Totdat Natuurmonumenten de afgelopen decennia het gros ervan heeft aangekocht. Naast het beheer, investeren ze veel in wandelroutes. Ook dit pad, dat je eventueel met drie kilometer kunt ­inkorten, is goed gemarkeerd. En ook het startpunt is ­prima. Bij het bezoekerscentrum zijn een grote parkeer­plaats, natuurspeeltuin en café-restaurant ­Brambergen, waar de horeca dik in orde is. natuurmonumenten.nl

5. NS-wandeling Belmonte, van Ede naar Wageningen
(11 of 16 km).

Wandelblogger Wanda Catsman van Wandawandelt houdt van de NS-wandeling Belmonte, van Ede naar Wageningen (11 of 16 km). Deze NS-klassieker voert grotendeels door bos, waar het in deze tijd van het jaar wemelt van de paddenstoelen. Soms heb je het gevoel dat je ver weg bent van de bewoonde wereld, met af en toe mooie uitkijkjes over de rivier de Nederrijn. En onderweg kom je ­bijzondere dingen tegen. Na een tijdje parallel aan de spoorlijn te hebben gelopen – wat je ­nauwelijks merkt – arriveer je bij de Celtic Fields: ­prehistorische akkers, die landbouwers uit de IJzertijd hebben afgebakend met kleine wallen van restafval uit de velden. Ook verrassend is de beeldentuin met Afrikaanse sculpturen, halverwege het pad. Zoiets verwacht je niet. Een van de mooiste stukken gaat over de Wageningse berg, waar je voor Nederlandse begrippen een beetje moet aanpoten. Daarna gaat het dwars door het Arboretum, een van de botanische tuinen van de Wageningen Universiteit. Maar ­bijzondere flora kun je in het gebied ook in het wild aantreffen. In het najaar bloeit er het knalrode kardinaalsmutsje. Ook fijn: hotel-restaurant Nol in ’t Bosch, waar de tijd lijkt te hebben stil gestaan. Alleen het laatste stuk door ­Wageningen is minder interessant. Maar dat kun je compenseren met een drankje bij hotel De Wereld, waar de Duitsers capituleerden. En daarom een bijzondere plek is.
ns.nl/dagje-uit/wandelen




Sluiten

INHOUDSOPGAVE
inhoud6.jpg