RADAR+ Online

Word Abonnee

ZWElisabeth_Ismail_-_Foto_Ben_Tiggelaar_7.jpg

Pensioenvisioen

Er is genoeg om van te dromen over wat we later gaan doen als we oud zijn. Gedragswetenschapper en schrijver Ben Tiggelaar heeft vijf tips hoe ze werkelijkheid kunnen worden. ‘Proef eerst een klein hapje van het leven waarvoor je gaat kiezen.’

Ben Tiggelaar is schrijver, spreker, gedragswetenschapper en expert in leiderschap en verandering. Hij schreef het boek 'De ladder - Waarom veranderen zo moelijk is én... welke 3 stappen wel werken' over doelen stellen en je gedrag aanpassen.

Winnen? Stuur ons voor 7 augustus 2019 een mailtje (mailenwin@radarplus.nl) en je maakt kans!

mockup met schaduw-1

Heerlijk om een beetje te dromen over wat je gaat doen als je later groot bent. Het houdt de geest positief, je hebt immers iets moois om naar uit te kijken. Maar dromen over iets wat nooit werkelijkheid kan ­worden, heeft weinig zin. ‘Sterker: heel veel ­mensen maken echt basale fouten bij het plannen van hun toekomst’, stelt Ben Tiggelaar, gedragsweten­schapper, trainer en auteur van boeken als Dromen, Durven, Doen (2010) en De Ladder (2018). ‘Mijn eerste vraag zou zijn: wat is oud? In 1919 trad in Nederland een nieuwe arbeidswet in werking waarbij de pensioenregeling op 65 jaar gesteld werd. De gemiddelde levens­verwachting was toen 56 jaar. Veel mensen haalden dat pensioen dus niet. Inmiddels ligt onze levensverwachting boven de tachtig. ­Onderzoekers zeggen zelfs dat meer dan de helft van de kinderen die nu geboren worden, ouder wordt dan ­honderd. Eén plan voor na je pensioen is daarom niet genoeg. Je hebt nog ­verschillende fasen voor de boeg dan. En elke fase kent zijn eigen uitdagingen. Daar moet je rekening mee houden.’


Zorg voor reserves

‘Geld helpt. Je moet je plannen kunnen ­financieren. Voor veel mensen past hun ­pensioen niet bij hun ambities. De riante pensioen­regelingen van vroeger zijn onhoudbaar als we steeds ouder worden. Daarnaast telt Nederland 1,5 miljoen zzp’ers. Voor 650.000 van hen is dat zzp-werk hun enige inkomstenbron. En de grote meerderheid van hen doet niet of nauwelijks aan pensioen­opbouw. Voor de VS geldt dit probleem al veel langer, daar heeft meer dan de helft van de gezinnen geen appeltje voor de dorst. En wie in de VS wel een potje heeft aangelegd, gebruikt dat vaak op een gevaarlijke manier; een op de vier mensen zet het in als onderpand voor ­leningen. Dat is een groot risico. In Nederland gaat het ook steeds meer die kant op. Dus: zorg dat je een reserve opbouwt die past bij je ­ambities.’


Doe een pensioenstage

‘Je iets voornemen is niet zo moeilijk, het gaat om de uitvoering. Een B&B in Portugal willen opzetten is een leuk plan, maar de uitvoering is niet eenvoudig. Naast het nodige geld is het handig als je de taal spreekt en je je hebt verdiept in de regelgeving en nog honderd dingen. Je hebt dus een solide stappenplan nodig.
Nog belangrijker is de vraag: is het leven daar echt zoals je het voor je ziet? Veel mensen hebben een ideaalplaatje in hun hoofd dat niet overeenkomt met de realiteit. Mijn tip: doe een pensioenstage. Ga de komende paar jaar bijvoorbeeld een paar B&B’s bezoeken en vraag of je een dag mee mag lopen. Dat doe ik zelf ook regelmatig voor mijn werk. Als ik een training moet geven bij een bedrijf waarvan ik niet weet hoe het dagelijkse leven daar eruitziet, bijvoorbeeld in een zorginstelling, ga ik een dag meelopen. Ik val dan regelmatig van mijn stoel, want de werkelijkheid is vaak totaal anders dan ik dacht. Daarom: proef eerst een klein hapje van het leven waarvoor je wilt kiezen.’


De plek is niet alles

‘Veel mensen denken dat je geluk voor een belangrijk deel wordt bepaald door je ­omstandigheden: een mooi huis, een zonnig land. Maar onderzoek laat zien dat die omstandig­heden maar een heel kleine rol spelen. Je dagelijkse gewoonten zijn veel belangrijker. En je aanleg. Als je van nature niet zo’n levensgenieter bent, gaat het je straks ook niet lukken om een zwitserlevengevoel te ervaren. Daarom kun je beter nu al gaan werken aan goede gewoontes die je leven aangenamer maken. Wil je straks een rustiger levenstempo, ander werk gaan doen of misschien vrijwilligerswerk? Dan is het de kunst om te visualiseren hoe je dagen er straks uit gaan zien in plaats van je te focussen op een azuurblauwe zee. Verdiep je in welke dagbesteding je ­gelukkig maakt. Dat is essentieel. En dat zonnige land, daar ga je gewoon heen op vakantie.’


Koester je netwerk

‘Veel mensen willen als ze ouder worden graag wonen op een plek waar meer ruimte is of waar de huizenprijzen lager zijn. Best begrijpelijk. Maar uit onderzoek blijkt dat juist sociale relaties belangrijker worden als je ouder wordt. Dat is een grote factor voor persoonlijk geluk. Maar om na je 60ste een heel nieuw sociaal netwerk op te bouwen in een nieuwe omgeving, is best moeilijk. Blijf liever wonen waar je clubjes zijn, je vrienden, je kennissen. Ook goed om te weten: het belang van broers en zussen, van familiecontact, neemt toe als je ouder wordt. Dan is de onderlinge ­concurrentie verdwenen en kun je het hebben over dingen die belangrijk zijn. Realiseer je dit als je wilde buitenlandplannen hebt.’


Begin nu

‘Verdiep je in je droom. Voortaan wil ik ... lezen, sporten, tijd besteden aan kleinkinderen. Dat zijn gewoonten die je moet opbouwen. Dat kost veel moeite en tijd. Tussen een mooi voornemen en werkelijk gedrag, ligt vaak een flinke afstand.
Ga daarom nu al aan de slag voor straks. Denk nu na over het leven straks, over je dagbesteding na je pensionering. Hoe ziet een ideale week er dan uit? Wat doe je dan precies? En wat moet je veranderen aan je gewoonten om daar straks ook uit te komen?
Dit voorkomt dat je in een gat valt als het zover is. En dat je dat gat misschien gaat vullen met allerlei vluchtgedrag. Teken aan de wand: onder ­ouderen neemt alcoholisme de laatste jaren flink toe. Als de dagen lang zijn en je hebt geen plan, dan helpt een glaasje alcohol blijkbaar om je goed te voelen. Daarom: begin nu met nadenken en werken aan goede gewoontes. Wil je straks meer tijd voor je relatie? Of voor je kleinkinderen? Lekker bewegen? Waarom begin je er niet nu al mee? Dat scheelt straks teleurstellingen.’




Sluiten

INHOUDSOPGAVE
Special over wonen
RA04_4TM5_INHOUD.jpg