RADAR+ Online

Word Abonnee

tekst: Loethe Olthuis

GettyImages-638013534_1.jpg

Getest: bitterballen zonder vlees

De belangrijkste conclusie van deze test: de meeste vega-bitterballen kun je gerust aan vleeseters geven. Belangrijk is hoe je ze klaarmaakt; met een airfryer of een friteuse. Natuurlijk zat er ook een flinke misser tussen. ‘Dit is een winegum, verkleed als bitterbal!’

 3promo3nrs

Het panel
Loethe Olthuis, culinair onderzoeksjournalist
Tieneke Leenstra, vegetariër, eet zelden bitterballen
Pim Beets, fijnproever en bitterballenliefhebber
André Wijnbergen, ervaren proever en vleeseter
Mandy Wijnbergen, regelmatig bitterballeneter
Ronald van Eijk, semiprofessioneel proever
Cora van Capelle, beginnend proever
Ingrid Wijnbergen airfryerde/frituurde de bitterballen, waarbij ze ervoor zorgde dat het panel niet wist wat
het kreeg voorgeschoteld

De proeverij
We hebben zeven bitterballen blind geproefd, waaronder stiekem één rundvleesbitterbal (Van Dobben). De andere zes bevatten geen vlees, hoewel de Kwekkeboom Old Amsterdam- bitterballen strikt gezien niet vegetarisch zijn, omdat er wat rundergelatine in zit. De bitterballen van De Vegetarische Slager, Slizzy en van Meat Free Days (Aldi) zijn zowel biologisch als vegan, wat betekent dat er geen enkel ingrediënt van dierlijke afkomst in zit, dus ook geen melk of boter. We hadden  ook de vegetarische bitterballen van Jumbo Veggie Chef willen proeven, maar die bleken bij drie verschillende vestigingen niet verkrijgbaar, waardoor ze uiteindelijk niet zijn meegenomen.
Alle bitterballen zijn klaargemaakt in een Philips Avance Collection Airfryer XXL. Drie soorten (De Vegetarische Slager, Meat Free Days en Slizzy) kwamen daar niet smakelijk uit; daarom hebben we bitterballen van die merken ook gefrituurd. De bitterballen zijn beoordeeld op uiterlijk, temperatuur, knapperigheid van de korst tegenover smeuïge binnenkant, smaak, mondgevoel en stevigheid (niet uitgelopen).
Bij de bitterballen zijn drie soorten mosterd geserveerd (Dijon, grove Limburgse en mosterd-mayonaise) en schijfjes komkommer, om tussendoor de smaak te neutraliseren.

De conclusie
Belangrijkste les: als er niet op de verpakking staat dat de bitterballen geschikt zijn voor de airfryer, dan moet je ze echt frituren! Zoals die van De Vegetarische Slager: volgens de verpakking geschikt voor frituur, al zegt de producent ‘dat ook met de airfryer goede resultaten zijn behaald.’ Nee dus, niet doen. We hebben ze ook nog een keer met olijfolie gesprayd (dat wordt aangeraden voor kroketten/bitterballen die niet specifiek voor de oven of airfryer zijn) maar dat had geen effect: de tweede keer waren ze alleen wat warmer. Na frituren scoorden de ‘alleen voor frituur’-ballen van Meat Free Days en De Vegetarische Slager aanmerkelijk hoger. De Slizzy-bitterballen zouden zowel voor de frituur als voor de oven/airfryer geschikt moeten zijn, maar dat was absoluut niet zo. Het waren de slechtste uit de test: ook na frituren waren de smaken onherkenbaar en de ballen melig. Verder blijkt er nauwelijks verschil te zijn in smaak tussen vleesbitterballen en vegetarische bitterballen. Zowel de ballen van Mora draadjesvleesch als die van Beckers werden aangezien voor vleesbitterballen en bij de Van Dobben-vleesbitterballen werd betwijfeld of er wel vlees in zat.
Je kunt de meeste vega-bitterballen dus rustig aan vleeseters voorzetten. Of de bitterballen vegan of vegetarisch zijn, lijkt ook niet veel uit te maken: de bereidingswijze (frituren/airfryer) is veel bepalender. Bij de meeste bitterballen (op Slizzy na) was na de juiste bereiding het contrast tussen de knapperige korst en smeuïge binnenkant in orde, de bitterballen liepen niet uit. Dat de kaasbitterballen als beste beoordeeld werden, was verrassend. Ze hadden de meest uitgesproken smaak, maar zijn minder duurzaam dan de andere vegetarische bitterballen: de klimaatbelasting van kaas is even hoog als van
varkensvlees. 




  • lizz_groentensnack_1.jpg
    Lizzy biologische vega-bitterballen

    Geschikt voor: frituur/oven/airfryer. Gekocht bij Ekoplaza. Prijs: 12 stuks € 4,09.
    In drie smaken: spinazie, zoete aardappel, knolselderij.
    Airfryer
    Loethe: ‘Weer van die bleekscheten. Maar nu is ook de smaak muf, droog, melig. En wat zit er in hemelsnaam in?’ André: ‘Dit is een remedie tegen vegetarisme.’ Mandy: ‘Het idee is leuk, de kleurtjes zien er grappig uit. Maar wat zit erin? Er is geen verschil tussen de buiten- en binnenkant, allebei plakkerig, zacht en zompig.’ Ronald: ‘Die oranje was mierzoet, een soort winegum, verkleed als bitterbal.’
    Tieneke: ‘Bah!’
    Frituur
    Loethe: ‘Nu zijn ze in ieder geval bruin en iets knapperiger, maar de smaken deugen nog steeds niet.’ Ronald: ‘Ik laat ze staan.’

    2+ (airfryer)

    3,5 (frituur)

  • Mora_oven-groentebitterballen_1.jpg
    Mora oven-groentebitterballen

    Geschikt voor: airfryer/oven. Gekocht bij Albert Heijn. Prijs: 14 stuks € 3,69
    Loethe: ‘Mooie bruine ballen, goed knapperig. Leuk dat je de groenten nog kunt herkennen, maar de smaak is wat een-
    tonig.’ Tieneke: ‘Lekker. Kruidig, smaakvol, alleen erg zout.’ Cora: ‘Ik vind de korst iets te compact.’ Ronald: ‘Wel érg groente­soeperig.’ Pim: ‘Groentesoep, klopt, dit is zeker geen vleesbitterbal.’

    6

  • Meat_Free_Days_biologische_vegan_bitterballen_3.jpg
    Meat Free Days, biologische vegan bitterballen.

    Geschikt voor frituur. Gekocht bij Aldi.
    Prijs: 9 stuks € 2,99
    Airfryer
    Loethe: ‘Weer bleke ballen. En een enorm verschil in formaat, ze lijken wel handgemaakt. Wel goeie smaak, maar
    ze staan volgens mij bol van de smaakversterkers: maggi-achtig.’ Cora: ‘Wat zit erin? Ik heb er net iets geels uitgepeuterd. Maïs?’ Pim: ‘Ondanks de kleur happen ze goed weg.’ Tieneke: ‘Wat smaak betreft vind ik dit een prima bal, hij heeft iets fris.’
    Frituur
    Loethe: ’Tja, net als die andere bleekscheten: hier knappen ze enorm van op. Bruin, knapperig, lekker.’ André: ‘Ze zijn een goede kopie van die andere bleke ballen, en nu dus best lekker.’

    4,5 (airfryer)
    7- (frituur)


  • Vegetarische_Slager_biologische_vegan_bitterballen_.jpg
    Vegetarische Slager biologische vegan bitterballen

    Eerste keer airfryer
    Loethe: ‘Wat een bleekscheten! Dit zijn toch geen bitterballen! Slappe buitenkant en de binnenkant is nog koud.’ Pim: ‘Smaak wel oké, maar deze ballen kunnen duidelijk níét in de airfryer.’
    Tweede keer airfryer
    Loethe: ‘Kleur is nauwelijks beter, maar ze zijn nu warm en de smaak is oké. Lekker pittig, geen mosterd nodig.’ Cora: ‘Maar de buitenkant blijft kleverig en niet knapperig genoeg.’ Pim: ‘Een soort Kukident-effect.’
    Frituur
    Loethe: ‘Nu zijn ze mooi bruin én lekker knapperig!’ André en Ronald: ‘Bij ons scoren ze nu aanmerkelijk hoger.’ Mandy: ‘Nog steeds ietsje meliger dan vleesbitterballen.’

    4,5 (airfryer)

    7 (frituur)

  • Beckers_Veggie_vegetarische_bitterballen_1.jpg
    Beckers Veggie vegetarische bitterballen

    Geschikt voor: airfryer/oven. Gekocht bij Jumbo. Prijs: 16 stuks € 3,59
    Loethe: ’Bijna volmaakte ballen, mooi bruin, hoogstens tikkie klein. Rundvlees?’ Mandy: ‘Doordat ze zo klein zijn, proef ik vooral korst. Maar volgens mij zijn dit wel vleesbitterballen!’ Tieneke: ‘Beetje stevige korst, maar lekker pittig.’ Pim: ‘Volgens mij doorstaan ze de stuiterproef en blijven ze heel als je ze laat vallen. De smaak is ook goed. Als het geen vlees is, lijkt het er behoorlijk veel op.’

    7

  • Mora_vegetarische_bitterballen_De_Vegetarische_Slag.jpg
    Mora vegetarische bitterballen draadjesvleesch, i.s.m. De Vegetarische Slager

    Geschikt voor airfryer/oven. Gekocht bij Jumbo. Prijs: 12 stuks € 3,39
    Loethe: ‘Mooi bruin, goed heet en erg lekker, pittig! Hier wil ik er wel meer van.’ André: ‘Komen deze uit de airfryer? Ze smaken als gefrituurd. Heerlijk.’ Mandy: ‘Dit is dé ideale bitterbal voor na mijn wekelijkse volleybaltraining.’ Pim: ‘Lekkere, hete bal. Met vlees zeker?’ Tieneke: ‘Ik vind ze iets te zout.’

    7,5


  • Van_Dobben_rundvleesbitterballen_1.jpg
    Van Dobben rundvleesbitterballen

    Geschikt voor airfryer/frituur/oven.
    Gekocht bij Albert Heijn. Prijs: 12 stuks € 3,99
    Loethe: ‘Deze zien er echt prachtig uit!’ Ronald: ‘Dit is een receptie-bitterbal, ik kan er niks negatiefs over zeggen.’ Pim: ‘Als dit nepvlees is, is het kunstig nagemaakt. Zeker niet slecht.’ Cora: ‘Eén van de beste.’ Tieneke: ‘Dit is een vleesbitterbal volgens mij.’ André: ‘Mag ik er nóg een?’

    7,5

  • Kwekkeboom_Old_Amsterdam_bitterballen_1.jpg
    Kwekkeboom Old Amsterdam

    Geschikt voor oven/airfryer.
    Gekocht bij Plus. Prijs: 12 stuks € 3,69
    Loethe: ’Ooh, wat een mooie ballen! Met kaasvulling, maar véél lekkerder dan een kaassoufflé. Geef me deze bij een borrel.’ Ronald: ‘Zo horen dus echte bitterballen te zijn! Wat mij betreft de beste.’ Tieneke: ‘Eindelijk een bitterbal waarvan je kunt proeven wat erin zit!’ Pim: ‘Lekker, maar geen echte bitterbal: een káásbal.’ Mandy: ‘Wel vullend, ik zou er niet veel van op kunnen.’ Cora: ‘Prima als onderdeel van een bittergarnituur.’

    8-


Sluiten

INHOUDSOPGAVE