Radar+ Online

Word Abonnee

Tekst: Arnoud Groot | Illustratie: Marjan de Haan

cybercrimi-lr.png

Houd de digitale dief

Realiseer je je hoe kwetsbaar je bent op het internet? Er zijn slimme ondernemers en doortrapte criminelen die misbruik willen maken van je privégegevens. Hoe gaan ze te werk en wat kun je doen om te voorkomen dat je slachtoffer wordt?

 

sleutels-lr

Met een beetje fantasie kun je zeggen dat het internet meer dan 50 jaar bestaat. In 1962 schreef de Amerikaanse wetenschapper John Licklider zijn eerste memo over een ‘Galactic Network’, waarin computers over de hele wereld aan elkaar gekoppeld zouden kunnen worden. Ondanks veel innovaties is dat nog steeds wat is: alle computers van de wereld aan een digitaal lijntje. De kracht van het internet is ook de achilleshiel. Iedereen kan immers gemakkelijk bij die bijna oneindige informatiestroom. Als je niet wilt dat je persoonlijke informatie open en bloot op de digitale snelweg ligt, moet je die informatie zélf actief controleren en beschermen. Wie daar niet in slaagt, geeft de controle weg.

Wie zijn de mensen die misbruik maken van je gegevens?
Bedrijven dirigeren een steeds groter deel van hun advertentiebudgetten richting internet. Het gaat wereldwijd om zo’n 100 miljard dollar. Belangrijk voordeel van online adverteren is de effectieve wijze waarop een boodschap op specifieke doelgroepen kan worden gericht. Tik gewoon eens een zoekopdracht in bij Google. Aan de rechterzijde van de zoekresultaten biedt de zoekmachine een aantal gesponsorde tekstlinkjes aan, die direct verband hebben met de zoekopdracht. Wie zoekt op ‘voetbal’, krijgt bijvoorbeeld ook een betaalde link naar de website van Adidas, Puma of Nike aangeboden. En daar blijft het niet bij. Google markeert de harde schijf van al haar nieuwe gebruikers direct met een ‘cookie’, een unieke digitale herkenningscode. Elke navolgende zoekopdracht wordt opgeslagen in combinatie met deze cookie. Het ‘profiel’ dat zo na verloop van tijd ontstaat wordt verder verrijkt met ál je gegeven uit Gmail, YouTube, Maps en de ruim 70 andere online diensten van Google. Na verloop van tijd laat dat profiel zich lezen als een uiterst nauwkeurige blauwdruk van al je persoonlijke wensen, intenties, plannen en interesses. Deze informatie is voor veel bedrijven veel geld waard.

Is Google de enige die je gegevens verzamelt?
Het internet krioelt inmiddels van de gespecialiseerde bedrijven die elke beweging op het internet nauwgezet vastleggen. Met behulp van ‘datamining’, de computeranalyse van grote hoeveelheden digitale informatie, ‘leert’ de computer vervolgens om mensen met een soortgelijk profiel en interessepatroon herkennen. Betrokken bedrijven vertellen zelf liefst zo weinig mogelijk over deze mogelijkheden. Maar toen twee slimme Amerikaanse studenten deze technologie loslieten op de Facebook-profielen van 70.000 medestudenten, identificeerden ze veel van hun homo- en biseksuele medestudenten – ook als die nog niet uit de kast waren. Dat is pijnlijk. Maar ook erg lucratief. Met behulp van deze kennis kunnen marketeers hun doelgroep over het gehele internet ‘achtervolgen’ met dezelfde gerichte advertenties. Bovendien neemt het aantal toepassingen van de ‘digitale schaduw’ snel toe.

Verzekeraars, creditcardbedrijven en banken testen nu al hoe ze deze zeer persoonlijke informatie kunnen gebruiken om hun winsten te optimaliseren. Dat betekent dat mensen met een risicovol profiel straks mogelijk veel duurder uit zijn, of in extreme gevallen bijvoorbeeld worden geweigerd voor een verzekering, hypotheek of creditcard. Dit soort toepassingen van de ‘digitale schaduw’ zal de komende jaren snel toenemen, verwachten experts. Wie in discussies over privacy steevast vertelt ‘dat hij toch niets te verbergen heeft’, moet zich dus nog maar eens goed achter de oren krabben. Wat is identiteitsfraude en hoe gaan digitale dieven te werk? Een nog dringender reden je online gegevens goed te beschermen is identiteitsfraude, oftewel het misbruiken van gestolen persoonsgegevens. Met de buitgemaakte privégegevens peuteren cybercriminelen onder meer hypotheken, creditcards, bankrekeningen en andere financiële producten los, maar doen ze bijvoorbeeld ook ‘spookbestellingen’ bij webshops. Experts schatten de wereld wijde schade op tenminste enkele tientallen miljarden euro’s. Op het moment is een van de favoriete methodes van digitale dieven het versturen van zogenaamde phishing-mails. Deze e-mails worden zo opgemaakt dat het lijkt alsof deze zijn verzonden door een bank, telecomprovider of ander bedrijf. Met een smoes proberen verzenders vervolgens bankrekeningnummers, pin- of inlogcodes los te peuteren. In andere gevallen maken de criminelen zelfs de complete website van de zogenaamde afzender na. Als de slachtoffers proberen in te loggen, geven zij direct hun inlogcode prijs. Daar trapt toch niemand in, zou je denken. Was dat maar zo. De slim ingestoken verhalen en knap vormgeven e-mails en websites gaan er vaak in als koek. Onlangs deed de Consumentenbond een online test onder 3000 Nederlandse internetgebruikers. De deelnemers kregen 12 inlogschermen en e-mails zien, en moesten telkens oordelen of deze echt of nep waren. Gemiddeld zaten de ondervraagden er drie van de tien keer naast. Slechts 4% trapte er geen enkele keer in. En die proefpersonen waren extra op hun hoede! Bovendien verzinnen cybercriminelen telkens nieuwe trucjes. Zoals kwaadaardige software die zelfstandig computers binnendringt en daar actief op zoek gaat naar creditcard- of bankrekeningnummers. Deze zogenaamde ‘malware’ wordt vaak verspreid via e-mails met veelbelovende inhoud, en daarom ook wel ‘Trojan’ genoemd (naar het Paard van Troje). Zo werd ‘trojan’ ZeuS verspreid over computers in 196 landen door een e-mail met pikante foto’s van Russische tennisster Anna Kournikova. Eenmaal binnen verzamelde ZeuS geheime passwords, bankrekeningnummers en andere waardevolle gegevens, en stuurde die terug naar de Oost-Europese makers. Die wisten daar voor tientallen miljoenen euro’s mee te frauderen. +




Zorg voor de juiste instellingen

datum indiening: ma 29 jul 2013, 13:22

Natuurlijk zijn diensten als Google of Facebook gewoon ook erg handig, interessant en leuk. Wie besluit deze of soortgelijke ‘gratis’ online diensten toch te gebruiken kan veel doen om de privacyschade te beperken. Verreweg de meeste van deze diensten hebben een plek waar je je (privacy)instellingen kan aanpassen. Klik rechts bovenin de Facebook-startpagina bijvoorbeeld het witte driehoekje aan, naast het kopje ‘Startpagina’. De optie ‘Privacyinstellingen’ komt dan vanzelf in beeld. Hier kun je bijvoorbeeld aangeven dat je Facebook-gegevens alleen toegankelijk zijn voor vrienden - de standaard instelling is ‘toegankelijk voor iedereen’. Even Googlen op ‘privacyinstellingen’ en de naam van een online dienst naar keuze levert direct een lijst met links naar internetpagina’s waar soortgelijke tips staan. Het kost wellicht even wat tijd om dat precies uit te zoeken, maar voor wie vele uren doorbrengt met het gebruik van de bewuste internetdienst(en) is dat vaak geen slechte investering.

Overigens kun je het internet ook afzoeken met de in ook Nederland gevestigde zoekmachine Ixquick, die de privacy van zijn gebruikers tot de kern van zijn business model heeft gemaakt.

TIP_3.jpg
Deze website maakt gebruik van Cookies. Waarom? Klik HIER voor meer informatie.