RADAR+ Online

Word Abonnee

Tekst: Lara Aerts en Femke van der Laan | Illustratie: Sophie van Boven

Fgeld.jpg

Huiswerkbegeleiding kan het ook goedkoper?

Huiswerkles is hot. Het buitenschoolse stampwerk wordt steeds vaker begeleid door professionele partijen. Is dat gebrek aan betrokkenheid van de ouders of juist verstandig, ook gezien de sfeer in huis? Wat kost het, en als er geen geld is, kan het ook goedkoper? Alle ins en outs.

2bestelnu

 

Handige hulpjes
wrts: een app om woordjes te leren. Je kent de stof voldoende als je een 9 of 10 haalt.
teach 2000: overhoorprogramma van topografie tot talen en van wiskunde tot biologie.
woordjesleren.nl
• geschiedenisleraar joost van Oort heeft een Youtubekanaal met geschiedenisfilmpjes. door naast het leren uit je boek een filmpje te bekijken, blijft de stof beter hangen.
• juf Kok heeft een Youtubekanaal over aardrijkskunde
• leer je kind een woordenspin maken. pak een leeg a4’tje, schrijf een woord in het midden (bijvoorbeeld ‘Franse revolutie’ of ‘pleistoceen’) en zet met pijlen en tekeningen van alles eromheen. Zo zijn zowel de linker als rechter hersenhelft aan de slag en blijven dingen sneller hangen.

‘Zodra het huiswerk ter sprake komt, is er in de meeste gezinnen binnen drie minuten ruzie,’ zegt Bram Knuvers van Instituut De Uil in Amsterdam. ‘Veel ouders zijn zo’n destructieve, verziekte sfeer snel zat, horen via via over een huiswerkinstituut en geven het uit handen.’ De belangrijkste feedback die Knuvers van zijn leerlingen en hun ouders krijgt, is dat die ruzies verleden tijd zijn. ‘Dat vinden ouders en kinderen een opluchting.’ Knuvers krijgt die kinderen probleemloos aan het werk, zegt hij. Waarom hij wel, en de ouders niet? Twee redenen volgens hem: ‘Veel middelbare scholieren vinden het vervelend op boven in hun kamertje huiswerk te maken. Ze hebben het gevoel dat ze veel missen. Maar gaan ze naar huiswerkles, dan zitten ze met andere kinderen. Dat sociale is belangrijk voor ze. En bovendien: vreemde ogen dwingen. Tegen mij gaan kinderen niet tekeer als ze aan de slag moeten.’

Angst voor magere zesjes
In 2008 al hadden zo’n 100.000 leerlingen een vorm van huiswerkbegeleiding, en dat aantal is daarna blijven groeien met 35% tot 40% per jaar. Dat de huiswerkinstituten als paddenstoelen uit de grond schieten, heeft volgens Vincent van Dijk, woordvoerder en oprichter van platform huiswerkbegeleiding.nl, veel te maken met het veranderende onderwijs. Van Dijk: ‘Leerlingen worden minder ‘aan het handje meegenomen’, maar geacht zelfstandiger te werken. Veel leerlingen hebben daar moeite mee.’ Daarnaast speelt de tijdgeest ook een rol, meent van Dijk: ‘Ouders werken vaak beiden, hebben niet de tijd om hun kind goed te begeleiden en laten dit liever aan een professional over.’ Maar Van Dijk voegt daar wel aan toe dat het geen ‘afschuiven’ en dus een gebrek aan betrokkenheid is van ouders: ‘Ze hebben er juist veel voor over om hun kind een goede start te geven. En ze zijn – zeker in deze moeilijke economische tijd – angstig dat hun kind zonder diploma of met magere zesjes de arbeidsmarkt op gaat.’

Beter doorgroeien dan beginnen op een te hoog niveau
Geen pushende ouders dus, maar Van Dijk erkent dat er soms te snel naar huiswerkbegeleiding wordt gegrepen: ‘Er wordt door scholen steeds nauwkeuriger gekeken naar welk niveau bij welk kind past. Niet alleen omdat een leerling de school extra tijd kost als deze op een te hoog niveau moet presteren, maar ook omdat het absoluut niet wenselijk is dat een leerling te veel op zijn tenen moet lopen.’ Dat gaat ten koste van de emotionele ontwikkeling van het kind, legt van Dijk uit: ‘Er moet wel tijd en energie overblijven om te sporten of om sociaal te zijn met vrienden. Je kunt beter van vmbo doorgroeien naar vwo dan dat je begint op een te hoog niveau en wordt teruggezet. Maar ouders willen graag het hoogste niveau voor hun kind en grijpen naar huiswerkbegeleiding om te voorkomen dat een kind afglijdt.’ Het risico is dan dat een kind alsnog op zijn tenen moet lopen om op dat (te) hoge niveau te blijven. Aan de andere kant ziet Van Dijk kinderen ook wel groeien: ‘Door huiswerkbegeleiding schieten de cijfers soms echt omhoog. En dat geeft zo’n kind natuurlijk veel zelfvertrouwen.’



Bijles of huiswerkbegeleiding?
Natuurlijk is je puber gewoon een luie donder. Of toch niet? Misschien zit het probleem wel in het niveau, of in de stof zelf. Van Dijk adviseert daarom om je kind niet zomaar op huiswerkles te zetten. ‘Laat je kind testen om te zien of er achterstanden zijn, die bijvoorbeeld met bijles opgelost kunnen worden. Of misschien is er wel sprake van een leerprobleem.’ Natuurlijk kan er uitkomen dat ie tóch een luie donder is, en dan kan huiswerkbegeleiding inderdaad de oplossing zijn. Maar, zegt Van Dijk, zie het dan als een tijdelijk steuntje in de rug: ‘Je krijgt er leerlingen weer mee op de rails met als resultaat dat ze erna weer in staat zijn hun eigen boontjes te doppen.’ Voor welke begeleiding ook wordt gekozen, het is fijn om te weten of je een kwalitatief goede organisatie te pakken hebt. lvsi.nl geeft een keurmerk aan huiswerkinstituten. Let bij de keuze voor begeleiding ook op de formule van het instituut: is het direct na schooltijd? Of juist ’s avonds, zodat er ook nog gesport kan worden? En waar hebben jullie behoefte aan? Verplichte begeleiding of iets meer vrijblijvends? Let ook op de opzegtermijnen: als Pietje binnen no time een studiebol is geworden, is het zonde nog een jaar te moeten betalen.

Wat kost dat?
Stel, je trekt je portemonnee voor huiswerkles. Dat kost je voor drie dagen in de week zo’n 300 euro per maand. Kun je dat (net) niet betalen, overleg dan met het instituut. Soms hebben ze regelingen voor mensen met minder geld. Is het een groot instituut, dan valt er misschien zelfs te onderhandelen over de prijs. Soms zijn bijlesinstituten aan school gelieerd of op de schoollocatie: vaak zijn die goedkoper. Sommige gemeentes hebben gesubsidieerde huiswerk- of bijlesprojecten. Googel plaatsnaam + buurthuis + huiswerk. Of: plaatsnaam + subsidie + huiswerk. Heb je zelf overdag een leeg huis? Dan is het misschien een idee om een student in te huren die drie middagen het huiswerk komt begeleiden. De kosten kun je delen met de ouders van de kinderen die deelnemen. Verwacht dan niet te veel expertise: de student zorgt ervoor dat de kinderen aan het werk gaan, dat er een kopje thee wordt gedronken en dat hij of zij wat uitlegt en overhoort.

Positieve resultaten
Uit onderzoek van de Universiteit Twente blijkt dat 75% van de jongeren zegt dat ze meer hun best doen voor het huiswerk sinds ze huiswerkbegeleiding volgen en 79% geeft aan zich tijdens de begeleiding beter te kunnen concentreren dan thuis. Daarnaast vinden ze dat huiswerkbegeleiding hun belangrijke studievaardigheden en een goede werkhouding aanleert en dat ze meer plezier hebben in schoolvakken die ze eerder nog moeilijk vonden.

Brugpiepers moet je leren plannen
Veel leerlingen – vooral brugklassers – hebben moeite met plannen. Ze kunnen nog niet inschatten hoe lang je voor een bepaalde hoeveelheid stof moet leren, schuiven het voor zich uit en raken dan in de problemen. Ze moeten leren hoe je de stof gestructureerd eigen maakt: herhaling, het onderscheiden van hoofd- en bijzaken, het maken van een samenvatting.

Ook een brugsmurf thuis?
• Wees geïnteresseerd: informeer wat er allemaal moet gebeuren, maak samen een planning (wat moet ik vandaag en morgen al doen voor het proefwerk volgende week?) en laat merken dat je puber altijd bij je aan kan kloppen met vragen.
• Elke dag thuis zijn als het kind uit school komt, lukt vast niet, maar probeer toch minimaal één keer per week met je kind de stand van zaken te bekijken.
• Doet je kind bokkig? Spreek af dat je van je pubers nek afgaat, zodra er geen onvoldoendes meer zijn.
• Overhoren heeft twee voordelen: jij weet of je kind de stof kent en stof die overhoord is, blijkt veel beter te blijven hangen.
• Bijna elke school heeft een elektronisch volgsysteem waar je als ouder ook in kan. Houd zo een vinger aan de pols en bespreek je bevindingen met je kind.
• Geef complimenten voor goede prestaties en probeer niet uit je dak te gaan bij lage cijfers: je kind baalt zelf ook vast van die drie, een schuimbekkende ouder is dan snel te veel van het goede. +